شهر قم از ديرباز مأمن و مأواي شيعيان و دوستداران اهل بيت (ع) بوده است، به گونه اي كه آن بزرگواران اين شهر را آشيانه خويش ناميده اند(قم عشۜ آل محمد و مأوي شيعتهم).
راويان و محدثان بزرگي در اين شهر زندگي مي كرده اند و در ميان طوائف راويان حديث، نام قميون همواره بلند آوازه بوده است.
شمع وجود كريمه اهل بيت عليهاالسلام، موجب گرمي جمع اين محفل نوراني و دوام حضور شيعيان دلسوخته در اين شهر بود تا آنكه به همت حضرت آية الله العظمي حاج شيخ عبدالكريم حائري يزدي (ره) حوزه علميه قم تأسيس و اين شهر به مركز علوم اسلامي و پايگاه علمي جهان اسلام تبديل شد.
همين ويژگي ها سبب شد تا اين شهر مقدس و مردم آن مورد غضب و نفرت دشمنان اسلام و تشيّع قرار گرفته وبارها مورد تاخت و تاز حكّام جور و يورش طوائف مهاجم قرار گيرد.
حضور آيت الله العظمي امام خميني (ره) نقطه عطفي در تاريخ پر شكوه قم پديد آورده و اين شهر را به مركز طغيان و عصيانگري بر عليه مظالم سيه رميان پهلوي مبدل نمود.بارقه هاي آغازين انقلاب شكوهمند اسلامي در اين شهر با قيام 15 خرداد در سال 1342 زده شد و پس از سالها تحمل شدائد در بهمن 1357 انقلاب اسلامي به پيروزي رسيد و قم به عنوان ام القرا جهان اسلام به جهانيان معرفي گرديد.فرمانداري شهر قم پس از انقلاب اسلامي زير نظر استانداري استانهاي مركزي و تهران فعاليت مي كرده است.
ديدار مقام معظم رهبري حضرت آيةالله العظمي خامنه اي در سال 1374 مقدمات توجه شايسته به اين شهر را فراهم ساخت و در آذر ماه سال 1374 در دولت حضرت آية الله هاشمي رفسنجاني اين شهر به استان ارتقاء پيدا كرد.